De inflatie is het afgelopen jaar flink toegenomen in Turkije. Al met al stegen de prijzen van goederen en waren gemiddeld met maar liefst 10,45%. Dit terwijl het Erdogan regime de inflatie vorig jaar juist wilde beperken tot 5,5%.

Weliswaar was dat een beetje ambitieus, maar 10,45% is werkelijk te veel. Als het zo doorgaat krijgen met name de zwaksten in de samenleving het bijzonder moeilijk. Natuurlijk geldt dan dat de oppositie stiekem verheugd zal zijn - omdat Erdogan hier verantwoordelijk voor gehouden zal worden - maar de Turkse kiezer zelf zal toch net even anders over denken.

Een hoge inflatie heeft verschillende negatieve effecten op de economie, waaronder:

1. Het verschil tussen de rijken en de armen wordt groter. In Turkije is dit nu al een probleem; je ziet steeds meer mensen met heel veel geld, terwijl er miljoenen mensen zijn die moeite hebben om te overleven. Dat zal nu alleen maar verergeren. 

2. Spaargeld wordt steeds minder waard. Hoe sterker de inflatie oploopt, hoe minder nuttig het is om te sparen. Dit terwijl spaartegoeden volgens de Chicago-school juist van bijzonder groot belang zijn voor het creeeren van een stabiele economie. Stelt u zich voor:  u krijgt een rente van 10% per jaar, maar de inflatie bedraagt 10,45%. Dit houdt in dat u er in reele termen op achteruit gaat. Waarom zou u in zo'n situatie geld opzij zetten? 

3. Als mensen ophouden met sparen hebben ze een bijzonder groot probleem als ze hun baan verliezen. Zonder spaargeld kun je dan op niets terugvallen, zeker niet in Turkije waar men geen verzorgingsstaat heeft.

4. Het allerbelangrijkste nadeel van een hoge inflatie is dat mensen steeds minder goed in staat zijn om voor zichzelf te zorgen. Dit treft met name armen en gemiddelde inkomens hard; zij moeten maandelijks vaak hard worstelen om alle rekeningen te betalen, kleren te kopen voor de kinderen en zelfs om vlees te kopen bij de maaltijd (met name rundvlees is tegenwoordig echt bijzonder duur in Turkije). 

5. Een hoge inflatie heeft een negatieve invloed op de werkgelegenheid. Werknemers eisen hogere lonen, wat productie kostbaarder maakt. Dit zorgt ervoor dat bedrijven minder mensen aannemen. Daarnaast zorgt een toenemende inflatie voor onzekerheid, wat natuurlijk nou niet bepaald resulteert in meer investeringen. Het behoeft niet gezegd te worden dat dit de economische groei beperkt.

Nu is het goede nieuws dat de Turkse economie het afgelopen jaar alsnog met 8,8% is gegroeid. Dat is een goede, belangrijke ontwikkeling. Dat gezegd hebbende moet de regering de inflatie nu in de hand krijgen. Is dat niet het geval, dan krijgt men hier over niet al te lange tijd te maken met bijzonder grote economische en dus sociale problemen. Erdogan moet dat ten koste van alles voorkomen.

Hoe nu verder? Welnu, een van de middelen die Ankara ter beschikking staan is het verhogen van de rente. Er kleven hier wel nadelen aan, omdat het onder meer inhoudt dat individuen en bedrijven minder zullen uitgeven en investeren. Dat gezegd hebbende loopt de inflatie nu zo snel op dat dit een kleine prijs is om te betalen, zeker als je in gedachten houdt dat de economie zo ontzettend snel groeit.

Ook moet men bepalen of de inflatie te wijten is aan een te hoge vraag voor goederen en diensten of aan te hoge productiekosten. Afhankelijk van het antwoord kan het nuttig zijn om de overheidsuitgaven te verminderen en de belastingen te verhogen. Van dat laatste ben ik zelf geen groot fan, maar dat eerste klinkt als een buitengewoon goede oplossing. Op de lange termijn is het nuttig om vooral verder te gaan met privatiseringen. Dat heeft Erdogan al behoorlijk gedaan, maar hij moet dat beleid wel doorzetten. Tenslotte moet er gekeken worden naar manieren om zowel de lonen als de prijzen in de hand te houden. 

Erdogan heeft behoorlijk wat werk voor zich liggen. Er moet ingegrepen worden. Doet men niets dan vrees ik met grote vrezen dat de crisis die vrijwel overal ter wereld dit jaar verwacht Turkije ook snoeihard zal treffen.